چاي كيسه اي بابونهMatricaria Chammomilla

اشكال دارويي:

پودر(عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

موارد مصرف:

بابونه داراي اثرات ضد التهاب, ضد اسپاسم و ضد نفخ بوده,در پيشگيري و درمان زخم معده مصرف مي گردد. همچنين به عنوان ضد باكتري, ضد قارچ, آرام بخش و ملين استفاده مي شود.

موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب گذشته بابونه به عنوان ضد التهاب ، برطرف كننده زخمهاي دهاني و بثورات جلدي مصرف شده، همچنين در درمان علائم سرماخوردگي و رفع سردرد مورد استفاده بوده است.

اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 2.5 گرم گل گياه بابونه ( Matricaria Chammomilla - Chamomill) مي باشد.

مواد موثره:

گلهاي بابونه ايراني حداقل 4/0 درصد اسانس دارد كه قسمت عمده اسانس را آزولن، كاموميلول، ماتريكارين، سزكويي ترپنهاي بيزابولول اكسيد ، بيزابولون اكسيد ، فارنسن ، فارنسول ( اسپاتولنول) و كامازولن تشكيل مي دهند.

آثار فارماكولوژيك:

گلهاي بابونه حاوي گروهي مواد ليپوفيل مي باشد كه اثر برجسته ضد التهابي دارند و نيز داراي گروهي مواد هيدروفيل با اثر قوي اسپاسموليتك است. مواد ليپوفيل شامل سزكويي ترپنها(كامازولن) و مواد هيدروفيل شامل فلاونوئيدها (آپي ژنين) و كومارينها مي باشد.

فعاليت ضد التهابي عصاره بابونه بيشتر به واسطه تركيبات ماتريسين(پيشتاز كامازولن) ، بيزابولول و اكسيدهاي آن بوده كه عمده ترين تركيبات موجود در عصاره را تشكيل مي دهد. اين فعاليت به اثر       آنتي اكسيدان آنها نظير آنچه روي مهار پروستاگلاندينها و سنتز لوكوترينها انجام مي گيرد ، نسبت داده شده است . اثر اسپاسموليتيك "أپي ژنين" نسبت به " پاپاورين" & 92/3 برابر قويتر است.

أپي ژنين علاوه برجلوگيري از أزاد سازي هيستامين  تشكيل محصولات 5- ليپواكسيژناز و سيكلواكسيژناز نظير 12- ليپواكسيژناز را مهار مي كند . ضمنا مشخص شده كه أپي ژنين مي تواند به گيرنده هاي "بنزوديازپين" متصل شود و اثر ضد اضطراب داشته باشد.

 عوارض جانبي:

عوارض جانبي آن نادر بوده به ايجاد واكنشهاي آلرژيك بي اهميت و قابل اغماض منجر مي شود

چاي كيسه اي رازيانه- Foeniculum vulgare

 اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

از رازيانه بصورت خوراكي در درمان نفخ ، سو هاضمه و اسپاسم عضلات و همچنين به عنوان خلط آور ، مدر و افزايش دهنده شير استفاده مي گردد . به صورت موضعي نيز بعنوان ضد ميكروب ( از جمله در درمان التهاب لثه ) استفاده شده است.

 اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 3 گرم ميوه گياه رازيانه ( Foeniculum vulgare ) مي باشد.

موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب گذشته رازيانه به عنوان ضد نفخ، مدر، دفع كننده سنگهاي مجاري ادراري و افزايش دهنده شير مورد استفاده قرار مي گرفته است.

مواد موثره:

آندوسپرم ميوه هاي رازيانه حاوي قندها ، پروتئين ها ، 12 تا 18 درصد چربي و حدود 1 تا 6 درصد اسانس است . اسانس هاي موجود در اين گياه حاوي Anethol  Cymene , Camphene , Carvone , مي باشد.

 آثار فارماكولوژيك:

ميوه هاي رازيانه داراي نوعي اثر استروژنيك بوده و سبب افزايش وزن و چاقي مي شود.ميوه و اسانس رازيانه به دليل دارا بودن آنه تول موجب كاهش يا توقف اسپاسم هاي دستگاه گوارش و تشديد ترشح شيرابه هاي گوارشي و در نتيجه بالا رفتن كيفيت هضم مي گردد. مجموعه اين اعمال سبب رفع سوءهاضمه شده و به تبع آن برخي از بي خوابيها كه در اثر اختلالات فيزيكي دستگاه  گوارش حادث    شده اند ، درمان مي يابند . بررسيهاي دقيقتر نشان داده اند كه اثر أنتي اسپا سموديك اسانس رازيانه از طريق مهار انقباضات ناشي از استيل كولين و هيستامين صورت مي گيرد .عصاره أبي به دست أمده از برگهاي رازيانه قادر است فشار خون سرخرگي را بدون أنكه برتعداد ضربانات قلب يا تنفس تاثير داشته باشد & به طرز چشمگيري كاهش دهد.

 مقدار مصرف:

2 بار در روز

نكته قابل توجه:

چنانچه پيش از غذا ميل شود اثر مشهي خواهد داشت.

 دستور مصرف:

يك كيسه را نيم ساعت قبل از غذا  در يك فنجان آب جوش قرار داده 5 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را كه مايعي سبز رنگ با بوي مطبوعي مي باشد ميل نماييد.

 عوارض جانبي:

رازيانه شيرين محرك و التهاب آور نبوده و نسبتا غير سمي مي باشد. فنچن موجود در رازيانه تلخ اثر محرك موضعي داشته و ممكن است در برخي افراد موجب بروز حساسيت شود.همچنين اسانس رازيانه بيش از 1 ميلي ليتر سبب التهاب ريه ها ، اختلالات تنفسي و تشنج مي شود.

چاي كيسه اي گاوزبان-Echium Amoenum

اشكال دارويي:

عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي

موارد مصرف:

سنبل الطيب داراي آثار آرام بخش ، خواب آور و ضد اسپاسم بوده و در درمان مواردي چون : بيقراري ، مشكلات عصبي براي خوابيدن ، فشار عصبي و كوليك هاي گوارشي مورد استفاده قرار مي گيرد.

از گل گاوزبان در درمان علائم سرماخوردگي و همچنين به عنوان آرام بخش استفاده مي شود.

موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب گذشته سنبل الطيب بعنوان آرامبخش ، خواب آور و رفع تشنج كاربرد داشته است.

در طب گذشته از گاوزبان به عنوان نشاط آور، آرامبخش، مدر و بر طرف كننده علائم سرماخوردگي استفاده مي كرده اند.

اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 2 گرم پودر ريشه سنبل الطيب (Valeriana Off.) و گل گاوزبان (  Echium Amoenum) مي باشد.

مواد موثره:

تركيب يا تركيبات مسئول اثر بخشي در سنبل الطيب (Valeriana) را والپوتريات ها (Valepotriates) و بالدرينال و ايزو والترال مي دانند كه هر يك از گروههاي مختلف تركيبات، مسئول بخشي از اثرات فارماكولوژيك فوق هستند.(ريشه سنبل الطيب حاوي اسيد والريانيك است.)

گل گاوزبان داراي موسيلاژ به ميزان 5-3 %، فلاونوئيد 0.15% و آنتوسيانين با آگليكون دلفينيدين و سيانيدين به ميزان 13.43% و به مقدار ناچيز آلكالوئيد از دسته پيروليزيدين است.

آثار فارماكولوژيك:

مطالعات انجام شده بر روي انسان اثرات آرام بخشي سنبل الطيب را تائيد مي كند .همچنين فعاليت ملايم خواب آوري بر روي افراد طبيعي بي خواب و افرادي با خواب غير طبيعي را نشان مي دهد، به علاوه مطالعات انجام شده نشان مي دهد كه سنبل الطيب زمان شروع خواب را كوتاه مي كند. همچنين بي نظمي خواب ، زمان بيداري بعد از خواب و بيدار شدن مكرر در طول خواب و كيفيت خواب را اصلاح مي كند .

 مقدار مصرف:

 حداكثر 3  بار در روز

دستور مصرف:

يك يا دو كيسه را  در يك فنجان آب جوش قرار داده 10 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را كه مايعي  با بوي مطبوعي مي باشد با قند ميل نماييد.جهت خارج شدن كامل مواد موثره مي توان از روش دم كردن روي چراغ استفاده كرد.

عوارض جانبي:

نبايد در موقع حاملگي و شير دهي استفاده شود.

چاي كيسه اي چاي سبز-Camellia Thea

اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

پلي فنول هاي چاي قادر است جذب كلسترول را مهار كند و از تخريب  Catecholamin جلوگيري نمايد و باعث تخريب تري گليسيريد ها در بافت چربي كه به موجب آن وزن كاهش مي يابد، مي شود .چاي سبز آشاميدني تحريك كننده است كه باعث آرامش شده و خستگي عضلاني و رواني را بر طرف مي نمايد و مي توان آن را در هنگام تب ( هيجان ) استفاده كرد. كافيين موجود در چاي اثر ادرارزايي بر روي كليه ها دارد و دفع را تحريك مي كند. بنابراين گمان مي رود كمكي براي هضم و آرامش براي استرس هاي بعد از مصرف غذا است.

دم كرده چاي سبز فعاليت آنتي باكتريالي را بر روي تعدادي باكتري نشان مي دهد و درماني براي اسهال خوني است. بدون شير و شكر چاي سودمند براي درمان اسهال است ولي همراه با شير و شكر چاي به صورت يك ملين (ضد يبوست) عمل مي كند.

 Epigallocatenin Gallat (EGCG) همچنين از رشد تومور ها در سرطانهاي مري، معده و روده جلوگيري مي كند و مصرف 5 گرم چاي در هر روز مي تواند سنتز نيتروز آمين را كاهش دهد، ويتامين C و پلي فنولها، به خصوص كاتنين ها سنتز Endogenous نيتروز آمين ها را بلوك مي كنند.ميزان بالاي سلنيم در چاي يكي از علل شيوع پايين سرطان در ژاپن است.

گزارش شده است كه عصاره چاي بسيار موثر تر از تركيبات فلورايد در جلو گيري از پوسيدگي دندان مي باشد.

موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب سنتي ايران دم كرده چاي سبز جهت كاهش چربي خون و ضد چاقي مصرف مي شود.

 اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 2.5 گرم برگ چاي سبز (Camellia Thea) مي باشد.

 مواد موثره:

كافيين، پلي فنول ها، آلكالوييد باز پورين، كاروتن، ريبوفلاوين، نيكوتنيك، پانتوتنيك، آسكوربيك اسيد مواد موثره برگهاي اين گياه را تشكيل مي دهند.

آثار فارماكولوژيك:

بيش از 70% از بيماران ديابتي كه تحت كنترل قند بودند رهايي از درد و كرختي همراه با سوزش و خارش را در پاها نشان دادند و هيچ گونه اختلال در خواب آنها مشاهده نشد و افزودن چاي سبز در رژيم غذايي اين بيماران احساس خوب بودن و شادابي ايجاد كرد و بدين گونه چاي سبز به عنوان يك رها ساز از درد و حس كوفتگي و سوزش در بيماران ديابت عصبي شناخته شد.   

مقدار مصرف: 3 بار در روز

دستور مصرف:

يك كيسه را در يك فنجان آب جوش قرار داده 5 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را ميل نماييد.

 عوارض جانبي: عوارض جانبي گزارش نشده است.

چاي كيسه اي شيرين بيان-Liquorice

اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

از شيرين بيان در درمان التهاب و زخم معده ، همچنين بعنوان خلط آور ، ضد التهاب ، طعم دهنده و شيرين كننده استفاده مي گردد.

 موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب گذشته شيرين بيان در التيام زخم، تسكين سرفه، تسكين درد و رفع التهاب معده مورد مصرف قرار مي گرفته است.

 اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 2.5 گرم پودر ريشه شيرين بيان (Liquorice) مي باشد.

مواد موثره:

ريشه شيرين بيان داراي گلوكز و ساكاروز (3 الي 5 درصد)، آسپاراژين ، رزين ، كومارينها ، اسيدهاي هيدروكسي سيناميك مي باشد.

 آثار فارماكولوژيك:

فلاونوييدها: اثرات آنتي اسپاسموديك عصاره شيرين بيان و خنثي نمودن آثار هيستامين  ثابت شده است كه قسمت عمده اين اثرات و اثر حفاظتي زخمها مربوط به فلاونوييدهاي عصاره مي باشد.

گليسيريزين: اين ماده خواص ساپونوزيدها را داراست.از راه خوراكي براحتي تحمل شده و خاصيت خلط آوري عصاره شيرين بيان مربوط به اين ماده مي باشد . در درمان طولاني زخم معده به وسيله عصاره اين گياه معمولا ادم ظاهر مي شود.اين امر مربوط به احتباس آب و يونهاي سديم و كلر و حذف شديد يونهاي پتاسيم و كاهش ترشح ادرار مي باشد .

مقدار مصرف:

2 بار در روز

دستور مصرف:

يك كيسه را در يك فنجان آب جوش قرار داده 5 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را كه مايعي زرد رنگ مي باشد ميل نماييد.

عوارض جانبي:

احتباس آب و نمك و در نتيجه افزايش فشار خون عروقي و كاهش ادرار از عوارض آن است..

موارد منع مصرف:

نمي تواند مورد مصرف طولاني مدت قرار گيرد و در بيماران با اختلالات قلبي –عروقي و مبتلا به فشار خون بايد با احتياط مصرف گردد.

چاي كيسه اي قرقات-Vaccinium Arctostaphylos

 اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

 در كاهش قند خون (ديابت نوع II) موثر است و آنتوسيانوزيدهاي موجود در آن  مقوي و محافظ عروق بوده ، در درمان اختلالات عروقي و بيماريهاي غير التهابي شبكيه به كار مي رود.

 موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب سنتي ايران دم كرده ميوه اين گياه جايگاه ويژه أي در كاهش قند خون و فشار خون دارد.

اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 3 گرم ميوه قرقات (Vaccinium Arctostaphylos) مي باشد.

مواد موثره:

تركيبات آنتوسيانيني و فلاونوييدي ، مواد موثره ميوه هاي اين گياه را تشكيل مي دهند.

 آثار فارماكولوژيك:

مشاهدات بيوشيميايي تشكيل كمپلكس بين آنتوسينوزيدها و بعضي از فسفوليپيدها را نشان داده است . داده هاي بيوشيميايي و بافت شناسي نشان مي دهد كه آنتوسيانوزيدها از تغييرات ديواره هاي عروقي با دو مكانيسم حفاظت مي كنند.

 مقدار مصرف:

2 بار در روز

 دستور مصرف:

يك كيسه را نيم ساعت قبل از غذا  در يك فنجان آب جوش قرار داده 5 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را كه مايعي صورتي رنگ با طعم مطبوعي مي باشد ميل نماييد.

نكته قابل توجه:

اين چاي هميشه بايد نيم ساعت قبل از غذا مصرف شود تا بيشترين اثر را ظاهر سازد.

عوارض جانبي:

عوارض جانبي گزارش نشده است.

چاي كيسه اي مليس-Melissa Officinalis

 اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

 بادرنجبويه داراي اثرات آرام بخش ، ضد اسپاسم ، ضد باكتري و ضد ويروس مي باشد و در درمان اختلالات گوارشي و قلبي با منشا عصبي و اضطراب مورد استفاده قرار مي گيرد.

 موارد استعمال در پزشكي گذشته:

دم كرده اين گياه به صورت سنتي در رفع بي خوابي و اضطراب مصرف مي شود.

 اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 5/2 گرم پودر مليس (Melissa Officinalis) مي باشد.

 مواد موثره:

روغن فرار از مهمترين گروه تركيبات موجود در برگ بادرنجبويه مي باشد كه داراي رنگ زرد و بويي مطبوع شبيه ليمو است كه 02/0 - 3/0درصد وزن خشك را تشكيل مي دهد.

 آثار فارماكولوژيك:

بادرنجبويه داراي آثار آرامبخش ، ضد باكتري و ضد اسپاسم است . احتمالا عامل افزايش بازده صفرا توسط كبد ، تركيبات پلي فنلي موجود در گياه است.

 مقدار مصرف:

3 بار در روز

 دستور مصرف:

يك كيسه را  داخل يك فنجان آب جوش قرار داده و مدت 5 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده محتوي فنجان را با قند ميل نماييد.

چاي كيسه اي لاكسان-Cassia Angustifolia

اشكال دارويي:

پودر (عرضه به صورت چاي كيسه أي 25 عددي)

 موارد مصرف:

سنا داراي اثرات مسهلي و ملين مي باشد و از آن در درمان يبوست و به منظور تخليه روده قبل از اعمال جراحي استفاده مي شود.

 اجزاي فراورده:

هر كيسه حاوي 2 گرم برگ سنا ( Senna – Cassia Angustifolia) مي باشد.

 موارد استعمال در پزشكي گذشته:

در طب گذشته سنا به عنوان مسهل و موثر در درمان بواسير بكار مي رفته است.

 مواد موثره:

برگچه هاي سناي ايراني حداقل 2 درصد گليكوزيدهاي هيدروكسي آنتراسن دارد كه قسمت عمده آن را سنوزيدهاي آ و ب تشكيل مي دهند.

 آثار فارماكولوژيك:

برگ سنا از دسته ملينها محرك مي باشد ، گليكوزيدهاي آنترا كينوني سنا پس از هضم ، هيدروليز شده و آنتراكينون آزاد و فعال ايجاد مي نمايد.اين عمل بدين صورت انجام مي شود كه بخشي از گليكوزيد هاي آنتراكينوني سنا از روده كوچك جذب شده ، در كبد هيدروليز مي شود و آنتراكينون فعال حاصله به داخل كولن ترشح مي شود.

 مقدار مصرف:

مصرف اين چاي قبل از خواب بهتر است و به عنوان مسهل از دو عدد تي بگ استفاده شود.

 دستور مصرف:

يك كيسه را در يك فنجان آب جوش قرار داده 10 دقيقه صبر كنيد سپس كيسه را پس از فشردن خارج نموده و محتوي فنجان را كه مايعي به رنگ چاي مي باشد ميل نماييد.

 عوارض جانبي:

 سنا ممكن است سبب ناراحتيهاي شكمي خفيفي مثل قولنج يا كرامپ گردد. مصرف طولاني مدت يا بيش از ميزان تجويزي مي تواند سبب اسهال همراه با از دست رفتن آب و الكتروليتها بويژه پتاسيم شده و با پيشرفت آن عارضه كولون با ضعف عملكرد ايجاد شود.

 موارد منع مصرف:

در خانم هاي شيرده و همچنين در حساسيت نسبت به دارو ،تهوع ، استفراغ يا ديگر علائم آپانديسيت ،جراحي حاد شكمي ، انسداد روده أي ناشي از سفت شدن مدفوع و ساير موارد انسدادي و درد غير مشخص شكمي توصيه نمي گردد.

توسيان   TUSSIAN 

اشكال دارويي :

شربت 120 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

شربت توسيان به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

شربت توسيان حاوي عصاره آويشن Thymus vulgaris  به ميزان 750 ميلي گرم در هر 5 ميلي ليتر معادل 65-55 ميلي گرم رد صد تركيبات فنلي مي باشد .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور آويشن احتمالا مربوط به روغنهاي فرار ( تيمول و كارو اكرول ) آن مي باشد .

مقدارمصرف :

بزرگسالان و كودكان بالاتر از 6 سال : 2 قاشق غذا خوري 3 بار در روز

كودكان تا 6 سال : يك قاشق مربا خوري 3 بار در روز

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد

موارد منع مصرف :

بدليل وجود ساكاروز نبايد در افراد ديابتيك مصرف شود

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

توسيوين    TUSSIVIN 

اشكال دارويي :

قطره 15  ميلي ليتري

 موارد مصرف :

قطره توسيوين به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قطره توسيوين از اسانس آويشن شيرازي Zataria  multiflora به ميزان 1% و اسانس رازيانه شيرين Foeniculum vulgare به ميزان 1% تهيه شده است .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول و آنتول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور اين فرآورده احتمالا مربوط به روغنهاي فرار آن ( تيمول ،‌كارواكرول و آنتول ) مي باشد.

مقدارمصرف :

20 قطره 3 بار در روز همراه با يك استكان آّب ميل شود .

موارد احتياط :

مصرف اين فرآورده در كودكان كمتر از 6 سال توصيه نمي گردد

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد . به دليل وجود آنتول احتمال بروز واكنشهاي آلرژيك ( درماتيت تماسي ) در افراد حساس وجود دارد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

اورتان   URTAN

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

قطره اورتان به عنوان برطرف كننده مشكلات دفع ادرار در هايپرپلاريزي خوش خيم پروستان درجه 1 و 2 و همچنين به عنوان ديورتيك بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

قطره اورتان حاوي عصاره هيدرو الكلي گياه گزنه Urtica dioica معادل  9%- 8% عصاره خشك ( 5%-4% قند بر مبناي گلوكز ) مي باشد .

مواد موثره :

استروييدها ‌،استرول ها ( بتاسيتوسترول ) ،‌لسيتين ،‌پلي ساكاريد و ليگنانها

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

بر طبق مطالعات انجام شده گزنه باعث افزايش حجم و جريان ادرار و كاهش Residual urine مي گردد . عصاره آبي اين گياه باعث مهار اتصال ( sex Hormon-Binding globalin (SHBG  به گيرنده هاي ديواره سلولهاي پروستات مي شود . ايزولكتين وجود در گزنه با رقابت در اتصال به گيرنده هاي تستوسترون در بافت پروستات موجب وقفه هاپيرپلازي پروستات مي گردد.

مقدارمصرف :

روزي 3 بار هر بار 40 قطره رد يك فنجان آب سرد بعد از غذا ميل كنيد .

عوارض جانبي :

با مصرف اين فرآورده احتمال بروز اختلالات گوارشي ( اسهال ،‌گاستريت و يا درد معده ) و واكنشهاي آلرژيك وجود دارد .

والريك    VALERIC

اشكال دارويي :

شربت در شيشه هاي 120 ميلي ليتري

موارد مصرف :

شربت والريك در درمان تنش هاي عصبي ، اضطراب و بي خوابي بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

شربت والريك از عصاره ريشه و ريزوم سنبل الطيب Valeriana officinalis به يمزان 25% عصاره برگ بادرنجبويه Melissa officinalis به ميزان 5% تهيه شده است .

مواد موثره :

والرينيك اسيد ، والپوتريات ها ،‌روغن هاي فرار نظير سيترال و سيترونلال .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

والريك به عنوان داروي مضعف سيستم اعصاب مركزي CNS عمل مي كند ولي مكانيسم دقيق اثر آن بطور كامل شناخته نشده است .

مطالعات بيوشيميايي نشان داده است كه والرينيك اسيد سنبل الطيب احتمالا باعث وقفه در سيستم آنزيمي مسئول كاتابوليسم GABA مي شود . افزايش غلظت گابا موجب كاهش فعاليت سيستم اعصاب مركزي CNS و بروز اثرات آرامبخشي والرينيك اسيد مي گردد .

طبق بررسي هاي انجام شده عصاره هيدروالكلي بادرنجبويه داراي اثرات آرامبخش روي سيستم اعصاب مركزي CNS ( در موش ) مي باشد .

تداخل دارويي :

مصرف اين فرآورده موجب تشديد اثر ساير داروهاي آرامبخش مي شود .

مقدارمصرف :

يك تا دو پيمانه ( 12-6 ميلي ليتر ) يك ساعت قبل از خواب و در صورت لزوم يك پيمانه در روز مصرف شود.

موارد احتياط :

مصرف مقادير زياد اين فرآورده ممكن سات ايجاد خواب آلودگي نمايد  . بنابراين هنگام رانندگي يا كار با ابزاري كه به هوشياري كامل نياز دارد احتياط شود

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود .

والرين    VALERIAN

اشكال دارويي :

كپسول 350 ميلي گرمي

موارد مصرف :

والرين در  تنش هاي عصبي ، اضطراب و بي خوابي بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

كپسول والرين از پودر ريشه و ريزوم سنبل الطيب Valeriana officinalis تهيه شده است .

مواد موثره :

والرينيك اسيد ، والپوتريات ها

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

والرين به عنوان داروي مضعف سيستم اعصاب مركزي CNS عمل مي كند ولي مكانيسم دقيق اثر آن بطور كامل شناخته نشده است .

مطالعات بيوشيميايي نشان داده است كه والرينيك اسيد سنبل الطيب احتمالا باعث وقفه در سيستم آنزيمي مسئول كاتابوليسم GABA مي شود . افزايش غلظت گابا موجب كاهش فعاليت سيستم اعصاب مركزي CNS و بروز اثرات آرامبخشي والرينيك اسيد مي گردد .

تداخل دارويي :

مصرف اين فرآورده موجب تشديد اثر ساير داروهاي آرامبخش مي شود .

مقدارمصرف :

روزي 3 بار هر بار 2-1 كپسول

موارد احتياط :

مصرف مقادير زياد اين فرآورده ممكن سات ايجاد خواب آلودگي نمايد  . بنابراين هنگام رانندگي يا كار با ابزاري كه به هوشياري كامل نياز دارد احتياط شود

 مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود .

ويتاگنوس     VITAGNUS

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

موارد مصرف :

ويتاگنوس جهت رفع اختلالات قاعدگي و يائسگي بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

ويتا گنوس حاوي 90-80 ميلي گرم عصاره خشك گياه پنج انگشتVitex angnus -castus مي باشد

مواد موثره :

مواد موثره گياه پنج انگشت بطور دقيق تعيين نگرديده است ولي عصاره اين گياه حاوي فلانوييدها (كاستيسين ) ايريدوئيد گليكوزيد ( آكوبين و آگنوزيد ) و روغن هاي فرار مي باشد .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مكانيسم اثر اين فرآورده به اثبات نرسيده است ولي به نظر مي رسد گياه پنج انگشت با اثر بر محور هيپوتالاموس - هيپوفيز اثر خود را اعمال مي كند . اين گياه باعث كاهش آزاد شدن FSH و افزايش آزاد شدن LH و پرولاكتين از هيپوفيز مي گردد .

مطالعات نشان داده است كه گياه پنج انگشت حاوي تركيبات استروژني نمي باشد و مستقيما بر روي تخمدانها تاثير نمي گذارد .

تداخل دارويي :

اين دارو ممكن است با داروهاي ضد بارداري خوراكي و هورموني تداخل نمايد .

مقدارمصرف :

روزانه 40 قطره از دارو را در كمي آب يا آبميوه ريخته و نيم ساعت قبل از صبحانه با معده خالي مصرف شود .

عوارض جانبي :

در اكثر مطالعات انجام شده عوارض جانبي با مصرف  اين دارو مشاهده نگرديده است ولي بصورت نادر گرايشاتي مبني بر بروز واكنشهاي آلرژيك ،‌سردرد و افزايش خونريزي در دوران قاعدگي وجود دارد .

 مصرف در حاملگي وشيردهي :

اين فرآورده با توجه به اثرات هورموني آن در دوران بارداري ممنوعيت مصرف دارد

زينتوما   ZINTOMA 

اشكال دارويي :

كپسول 350 ميلي گرمي 

 موارد مصرف :

اين فرآورده در پيشگيري از بيماري مسافرت مصرف مي شود .

اجزاء فرآورده :

زينتوما حاوي 250 ميلي گرم پودر ريشه زنجبيلZingiber officinale مي باشد .

مواد موثره :

روغن هاي فرار  نظير زينجبيرن و بتا بيزا بولن ،‌اولئورزين هايي نظير همولوگهاي جينجيرول و شوگال .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مكانيسم اثر زنجبيل درپيشگيري از بيماري مسافرت مشخص نيست به نظر مي رسد كه با تاثير موضعي بر مجاري گوارشي اثر خود را اعمال مي كند

تداخل دارويي

از آنجا كه گزارش شده است زنجبيل داراي اثرات كارديوتونيك و ضد فعاليت پلاكتي و پايين آرونده قند خون مي باشد . لذا مصرف مقادير زياد اين فرآورده ممكن است با درمانهاي قلبي ، پايين آورنده قند خون و ضد انعقاد تداخل نمايد .

مقدارمصرف :

در بزرگسالان و كودكان بالاي 6 سال : 2 كپسول نيمساعت قبل از شروع مسافرت و سپس هر 4 ساعت يكبار 2 كپسول مصرف شوذ .

مصرف در حاملگي وشيردهي

ايمني مصرف اين دارو در دوران شيردهي و بارداري به اثبات نرسيده است با اين وجود  منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

پيجيوم آفريكانوم Pygeum Africanum

اشكال دارويي :

كپسول هاي نرم 50 ميلي گرمي  در جعبه هاي 30 عددي

 موارد مصرف :

اولين انتخاب در BPH   و ساير بيماريهاي پروستات

درمان اختلال هاي خفيف تا متوسط ادراري  در بيماران مبتلا به هيپرپلازي خوش خيم پروستات

اجزاء فرآورده و مواد موثره:

هر كپسول نرم حاوي 50 ميلي گرم عصاره خالص پوست درخت Pygeum Africanum -African Plum   از تيره  روزه آسه مي باشد كه در واقع مخلوطي ازتركيبات اسيدهاي چرب پيوند يافته با مشتقات الكل بوده و مهمترين اجزاي تشكيل دهنده آن بتاسيتوسترول  ؛ اسيد اورسوليك و  n-docosyl-ferulate مي باشند 

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

1.       مهار پروليفراسيون فيبروبلاستي ناشي از فاكتورهاي رشد كه در حال حاضر به نظر  مي آيد  در پاتوژنز آدنوماي پروستات دخالت دارند

2.       كاهش التهاب و خيز پروستات  و مجراي آن از طريق مهار آنزيم ليپواكسيژناز

3.       اصلاح قدرت انفباضي و بهبود الاستيسيته مثانه در اختلال هاي ناشي از افزايش  سن يا اثر بر روي عضله دترسور

4.       اصلاح فعاليت ترشحي جزء اپيتليال  بدون تداخل با فعاليت هورموني

تداخل دارويي :

هيچگونه تداخل دارويي گزارش نشده است و به همراه ساير داروهايي كه در هيپرتروفي خوش خيم  پروستات - BPH  - به كار مي روند  قابل تجويز است

مقدارمصرف :

يك كپسول 50 ميلي گرمي  صبح وعصر  به صورت خوراكي   و ترجيحا پيش از غذا   . دوره درمان معمولا 6 هفته مي باشد كه تا هشت هفته قابل افزايش بوده واين دوره درصورت لزوم و برحسب مزمن بوده علائم تكرار مي گردد    به طور تجربي اثرات بهبودي پس از 6 هفته  طاهر مي گردد 

عوارض جانبي :

اين دارو به خوبي از طرف بيمار تحمل شده و تنها در دو تا سه درصد  ازبيماران عوارض گوارشي اسهال  يبوست  تهوع و دل درد گزارش شده است

نكات قابل توصيه  :

1.       مصرف پيجيوم  دراختلال هاي ادراري   ؛ بيمار را از پيگيري موارد لازم در بيماري پروستات و نظارت پزشكي  مربوطه معاف نمي كند

2.       مصرف اين دارو جايگزين جراحي  در صورت لزوم نمي باشد

ماسومنت Masoument

اشكال دارويي :

قرص هاي 500 ميلي گرمي در بسته هاي 100 و 20 عددي

 موارد مصرف :

درمان سرفه با استفاده از گياهان دارويي در طب گياهي امري رايج است قرص ماسومنت شركت ابن ماسويه با تركيبي از نعناع و شيرين بيان جهت انواع سرفه هاي خشك و ترشح دار با توجه به فرمولاسيون چند گياهي (Polyherbal formulation ) : جهت افزايش اثر دارو توليد مي شود .

اجزاء فرآورده :

نعناع : با نام علمي Mentha piperita از تيره Labiatae داراي ساقه چهارگوش و به رنگ قرمز مايل به بنفش يا مايل به ارغواني است . قسمت مورد استفاده آن برگ و يا سرشاخه هاي گلدار است .
شيرين بيان : با نام علمي glycyrrhiza glabra گياهي است علفي ، پايا و از خانواده پروانه واران papillionaceae ، ريشه آن مورد استفاده قرار مي گيرد .

مواد موثره :

نعناع : منتول ، منتون و …
شيرين بيان : گلي سيريزين ،‌گلي سيرينيك اسيد و …

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

در درمان سرفه هاي خلط دار نرم كننده ها (demulcent) و ضد عفوني كننده ها (antiseptic) جهت نرم كردن التهابات و كاهش ترشح خلط استفاده مي شود . اسانس نعناع كه حاوي منتول است بعنوان يك بي حس كننده موضعي جهت كاهش تحريكات موثر است همچنين تا حدودي داراي اثر انتي سپتيكي خفيف است و عموماً بعنوان يك خلط آور تحريكي استفاده مي شود منظور از تحريكي (Stimulant Expectorant) اشاره به حالتي است كه دارو تقويت كننده و اثر آنتي سپتيكي جهت بازسازي و خروج ترشحات دارد . منتول موجود در اسانس نعناع در فعاليت گيرنده هاي سرماي موجود در حنجره كه در رفلكس سرفه نقش دارند تاثير مي گذارد در نتيجه منتول با 4 مكانيسم زير بر سرفه تاثير دارد .
1. اثر آنتي سپتيكي 2. بي حسي موضعي 3. اثر بر گيرنده سرما موجود در حنجره
4. مهار تنفسي از طريق تحريك گيرنده هاي سرما راههاي هوايي فوقاني دستگاه تنفسي
شيرين بيان مي تواند به طريق مناسبي بعنوان نرم كننده موثر باشد اما مشتقات شيرين بيان به نظر مي رسد كه داراي يك اثر ضد سرفه مركزي مشابه كدئين باشد شيرين بيان بعنوان يك خلط آور نيز عمل مي كند همچنين داراي يك اثر ضد ويروسي و تحريك كننده سيستم ايمني بدن مي باشد. (A و 4 و 3 و 2و 1)
موارد مصرف قرص ماسومنت :
1. سرفه هاي خشك و خلط آور
2. درمان علامتي سرماخوردگي
3. خوشبو كننده و ضد عفوني كننده دهان
4. كاهش حساسيت و خارش گلو

مقدارمصرف :

 2 قرص هر 3 الي 4 ساعت جويده يا مكيده شود

موارد احتياط :

1. بيماران مبتلا به رفلكس معده اي ـ روده اي
2. مبتلايان به سنگ كيسه صفرا (5)
3. بيماران مبتلا به نارسايي شديد كبدي ، قلبي ، كليوي

تداخل دارويي :

منتول موجود در قرص موجب كاهش فشار اسفنكتر تحتاني مري و تشديد رفلكس معده اي ـ روده اي مي شود در نتيجه با داروي سيساپرايد cisapride كه در درمان اين رفلكس استفاده مي شود تداخل اثر دارد

عوارض جانبي :

مصرف طولاني مدت شيرين بيان ايجاد عوارض شبه مينرالوكورتيكوئيدي مي كند . هيچ عارضه جانبي در مصرف درماني نعناع وجود ندارد.

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

توسيگل    TUSSI-GOL 

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

قطره توسيگل به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قطره توسيگل حاوي عصاره آويشن Thymus vulgaris به ميزان 50 ميلي گرم و اسانس انيسون ستاره اي IIIicium verum به ميزان 250 ميلي گرم در هر 5 ميلي ليتر فرآورده معادل 4/5 ميلي گرم تركيبات فنلي
 مي باشد .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول و آنتول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور اين فرآورده احتمالا مربوط به روغنهاي فرار آن ( تيمول ،‌كارواكرول و آنتول ) مي باشد.

مقدارمصرف :

افراد بالاتر از 6 سال روزي 3 بار هر بار 20 قطره همراه با كمي آب ميل شود

موارد احتياط :

مصرف اين فرآورده در كودكان كمتر از 6 سال توصيه نمي گردد

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد . به دليل وجود آنتول احتمال بروز واكنشهاي آلرژيك ( درماتيت تماسي ) در افراد حساس وجود دارد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

توسيان   TUSSIAN 

اشكال دارويي :

شربت 120 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

شربت توسيان به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

شربت توسيان حاوي عصاره آويشن Thymus vulgaris  به ميزان 750 ميلي گرم در هر 5 ميلي ليتر معادل 65-55 ميلي گرم رد صد تركيبات فنلي مي باشد .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور آويشن احتمالا مربوط به روغنهاي فرار ( تيمول و كارو اكرول ) آن مي باشد .

مقدارمصرف :

بزرگسالان و كودكان بالاتر از 6 سال : 2 قاشق غذا خوري 3 بار در روز

كودكان تا 6 سال : يك قاشق مربا خوري 3 بار در روز

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد

موارد منع مصرف :

بدليل وجود ساكاروز نبايد در افراد ديابتيك مصرف شود

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

تيميان   THYMIAN 

اشكال دارويي :

شربت در شيشه هاي 120 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

شربت تيميان  به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

شرب تيميان از عصاره هيدرو الكلي گياهان زير تهيه شده است :

برگ آويشن                19%               Thymus vulgaris

برگ اكاليپتوس          5%                 Eucalyptus globulus

برگ مرزه                 7%                  Satureja hortensis

دانه رازيانه              0/5%                Foenicuhum vulgare

مواد موثره :

فلانوييدها و روغن هاي فرار نظير تيمول ، اكاليپتول ،‌فنكون و كارو اكرول .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مكانيسم اثر دقيق  اين فرآورده شناخته نشده است مطالعات نشان داده است كه اثرات خلط آور و ضد سرفه آويشن مربوط به فلانوييدها و روغن هاي فرار ( تيمول و كارو اكرول ) آن مي باشد . همچنين براي روغن هاي فرار اكاليپتوس (اكاليپتول ) ،‌رازيانه ( آنتول ) ، مرزه ( كارواكرول) نيز اثرات خلط آور و ضد سرفه گزارش شده است

مقدارمصرف :

بزرگسالان : 2-1 قاشق سوپخوري

كودكان : يك قاشق سوپخوري

اطفال زير 6 سال : يك قاشق مرباخوري 3 بار در روز

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد .

به دليل وجود آنتول احتمال بروز واكنشهاي آلرژيك مانند درماتيت تماسي در افراد حساس وجود دارد .

موارد منع مصرف :

 بدليل وجود ساكاروز در افراد ديابتيك ممنوعيت مصرف دارد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

تيمكس   THYMEX 

اشكال دارويي :

شربت 120 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

شربت تيمكس به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قطره تيم آرتا از عصاره هيدرو الكلي آويشن Thymus vulgaris به ميزان 35-30 گرم درصد ، حاوي 0/15% تيمول تهيه شده است .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور اين فرآورده احتمالا مربوط به روغنهاي فرار آن ( تيمول ،‌كارواكرول و آنتول ) مي باشد.

مقدارمصرف :

كودكان زير 12 سال  : نصف تا يك قاشق مرباخوري سه بار در روز

بزرگسالان : يك قاشق مرباخوري 6-5 بار در روز

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

تيم آرتا    THYMARTA 

اشكال دارويي :

قطره 30  ميلي ليتري

 موارد مصرف :

قطره تيم آرتا به عنوان ضد سرفه و خلط آور بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قطره تيم آرتا از عصاره هيدرو الكلي آويشن Thymus vulgaris كه حاوي حداقل 0/6% تيمول مي باشد تهيه شده است .

مواد موثره :

روغنهاي فرار نظير تيمول و كارواكرول

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات ضد سرفه و خلط آور اين فرآورده احتمالا مربوط به روغنهاي فرار آن ( تيمول ،‌كارواكرول و آنتول ) مي باشد.

مقدارمصرف :

نوزادن زير يك سال : يك قطره به ازاي هر ماه زندگي

كودكان 6-1 سال : 10-7 قطره سه بار در روز

كودكان 12-6 سال : 15-10 قطره سه بار در روز

بزرگسالان : 20-15 قطره سه بار در روز

عوارض جانبي :

تيمول موجود در اين فرآورده ممكن است باعث تحريك غشا مخاطي گردد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري وشير دهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود

تانا ميگرن   TANAMIGRAIN 

اشكال دارويي :

كپسول 125 ميلي گرمي

 موارد مصرف :

كپسول تانا ميگرن به عنوان پيشگيري كننده حملات ميگرني بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

كپسول تانا ميگرن حاوي 125 ميلي گرم پودر نوعي گياه داودي معادل حداقل 0/2% پارتنوليد مي باشد .

مواد موثره :

سزكويي ترپن لاكتونها ( بويژه پارتنوليد )

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

گياه موجود در اين فرآورده احتمالا از طريق مهار آزاد سازي گرانولهاي حاوي سروتونين از پلاكتها و گلبولهاي سفيد خون اثر پيشگيري از ميگرن را ظاهر مي سازد . همچنين در آزمايشات در آزمايشگاه عصاره اين گياه موجب مهار آزادس ازي پروستا گلاندين ( با مكانيزمي متفاوت از مكانيسم مهار سيكو اكسيژناز ) مي گردد.

مقدارمصرف :

روزانه 2-1 كپسول بعد از غذا مصرف شود ( اثرات مثبت داور 8-4 هفته بعد از مصرف ظاهر مي گردد )

موارد احتياط :

1- در صورت بروز زخمهاي دهاني مصرف دارو قطع گردد .

2-اين فرآورده نبايد بيشتر از 4 ماه مصرف گردد ( مگر با دستور پزشك )

عوارض جانبي :

در افراد حساس احتمال بروز واكنش هاي آلرژيك مانند درماتيت تماسي وجود دارد .

موارد منع مصرف :

در كودكان زير دو سال و افرادي كه به گياهان تيره كاسني Compositae نظير بابونه حساسيت دارند نبايد مصرف شود .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

اين فرآورده در حاملگي وش يردهي ممنوعيت مصرف دارد .

نكات قابل توصيه  :

از آنجاييكه تاناميگرن به طور پروفيلاكتيك عمل مي نمايد بايستي به طور مرتب و روزانه يك كپسول مصرف گردد

سوپر مينت        SUPERMINT

اشكال دارويي :

قطره 15 ميلي ليتري

موارد مصرف :

سوپر مينت جهت برطرف نمودن سوء هاضمه ،‌نفخ و درد ناشي از آن مصرف مي گردد .

اجزاء فرآورده :

سوپر مينت از اسانس نعناع به يمزان 2% تهيه گرديده است .

مواد موثره :

املاح پتاسيم ، اسيدهاي چرب ، فلانوييدها ، روغن هاي فرار نظير آنتول ،‌فنكون ، سينئول و كاروون.

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

روغن هاي فرار سوپر مينت با داشتن اثرات ضد اسپاسم و كاهش تونوس اسفنكتر تحتاني مري موجب تسهيل خروج گاز از معده مي گردد . منتول موجود در نعناع احتمالا از طريق اثر آنتاگونيستي موجب شل شدن عضلات صاف جدار كولون مي شود .

مقدارمصرف :

10-7 قطره در يك استكان آب حل شده ميل گردد .

عوارض جانبي :

در افراد حساس امكان بروز واكنشهاي آلرژيك مانند درماتيت تماسي وجود دارد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

 ايمني مصرف اين فرآورده دردوران بارداري و شيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود.

شير ينوش        SHIRINOOSH

اشكال دارويي :

پودر در بسته هاي 40 گرمي

موارد مصرف :

شيرينوش در زخم معده و اثني عشر ،‌گاستريت و گاسترالژي بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

پودر مخلوط گياهاي شيرينوش از مجموعه گياهان زير تشكيل شده است :

1- ريشه شيرين بيان                              50%          Glycyrrhiza glabra

2-گل بابونه                                         33%         Matricaria chamomilla

3-سرشاخه هاي گلدار بومادران            17%          Achillea millefolium

مواد موثره :

فلانوييد گليكوزيدهايي نظير ليكوئي رتين ، ايزوليكوئي رتين و رامنوليكوئي رتين و مشتقات كومارين ( هرنيارين ) ، گليسيريزين ،‌گليسيريتينيك اسيد ،‌آلكالوييد آكيلئين و روغن هاي فرار نظير كامازولن .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات درمان كننده زخم معده و اثني عشر ان فرآورده مربوط به تركيبات فلانوييدي گياه شيرين بيان مي باشد كه احتمالا با تاثير بر موكوس معده س موكوسي را نسبت به تاثير اسيد معده تقويت مي نمايد . به نظر مي رسد اين اثر مشابه كربنوكسولون بوده و با تداخل در سنتز پروستانوئيد معده موجب افزايش توليد موكوس و جريان خون مخاطي مي گردد .

مكانيسم اثر ضد تورمي اسيد گليسيريتينيك با وجود شباهت ساختماني آن به هيدروكورتيزون مورد ترديد مي باشد . مطالعات انجام شده نشان داده است كه گليسيريزين و گليسيريتينيك اسيد تمايل نسبي به اتصال رسپتورهاي گلوكو كورتيكويدي و منيرالوكورتيكوييدي را دارند و احتمالا با تاثير بر اين رسپتورها روي فعاليت استروييدهاي آندوژن تاثير مي گذارند .

همچنين اين تركيبات با مهار آنزيم 11-Beta Hydroxy Steroid dehydrogenase در كبد و كليه از تبديل كورتيزول به كوتيزون غير فعال جلوگيري مي كنند . تحقيقات اخير نشان داده است كه تركيبات موجود در عصاره شيرين بيان موجب وقفه فعاليت ليپواكسيژناز ، سيكلو اكسيژناز و كاهش اسيد آراشيدونيك مي گردد .

گل بابونه و بومادران موجود در اين فرآورده با خاصيت ضد التهابي در بهبود زخم معده و اثني عشر موثر مي باشند .

تداخل دارويي

مصرف همزمان فرآورده هاي حاوي شيرين بيان با كورتيكوستروييدها و داروهاي هورموني ( با اثرات استروژني و آنتي استروژني ) بايد با احتياط صورت بگيرد .

مقدارمصرف :

روزي 3بار ،‌هر بار 2-1 قاشق مرباخوري از پورد را در يك ليوان آب جوش ريخته و به مدت 15 دقيقه دم كرده و پس از صاف نمودن ، نيم ساعت قبل از غذا ميل نمايند .

موارد احتياط :

اين فرآورده در بيماران كليوي بايد با احتياط مصرف شود .

عوارض جانبي :

فرآورده هاي حاوي شيرين بيان با مقدار مصرف توصيه شده عوارضي ندارند . چنانچه با مقدار زياد ودر مدت طولاني مصرف شوند ( بيش از 6 هفته و بيش از 50 گرم در روز) سبب بروز علائم هايپرآلدسترونيسم شامل كاهش ميزان پتاسيم خون ، احتباس آّب و سديم ، افزايش وزن و افزايش فشار خون مي شود .

موارد منع مصرف :

اين فرآورده در بيماران قلبي - عروقي ( به دليل اثرات مينرالو كورتيكوييدي ) ممنوعيت مصرف دارد .

 مصرف در حاملگي وشيردهي :

عصاره تام شيرين بيان داراي اثرات استروژنيك  و استروييدي بوده و باعث افزايش فشار خون در زمان بارداري و تحريك فعاليت رحم در حيوانات آ‍مايشگاهي مي گردد بنابريان مصرف اين دارو در دوران بارداري و شيردهي توصيه نمي گردد .

شير افزا       SHIRAFZA

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

موارد مصرف :

قطره شير افزا براي افزايش شير مادر بكار مي رود . همچنين باعث برطرف شدن اختلالات گورشي و آرامش طفل مي گردد .

اجزاء فرآورده :

قطره شير افزا از عصاره هيدرو الكلي زير تهيه شده است :

1- دانه رازيانه                     50%              Foeniculum vulgare

2-دانه زيره سبز                 20%               Cuminum cyminum

3-دانه شنبليله                 20%               Trigonella  soenum - graecun

4-اندام هوايي شويد          10%              Anethun graveolens

مواد موثره :

تريگونلين ، نيكوتينيك اسيد و روغن هاي فرار ( نظير : آنتول ، فنكون ،‌كاروون ،‌پارا - سمن )

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مكانيسم دقيق افزايش دهنده شير اين فرآورده شناخته نشده است

مطالعات نشان داده است كه آنتول موجود در شير افزا به عنوان آنتاگونيست رقابتي دوپامين عمل مي كند ( دوپامين موجب وقفه تذشح پرولاكتين مي گردد ) و موجب افزايش ترشح شير مي شود .

قطره شير افزا با داتشن اثرات ضد اسپاسم بر روي عضلات صاف موجب تسهيل خروج گازها از معده شده و در نتيجه سبب برطرف شدن اختلالات گوارشي و آرامش طفل مي گردد .

تداخل دارويي

شنبليله موجود در اين فرآورده باعث كاهش قند خون مي گردد بنابراين احتمال دارد كه با داروهاي پايين آورنده قند خون تداخل نمايد .

مقدارمصرف :

روزانه 3 نوبت ، هر بار 20 تا30 قطره ر يك فنجان آّ سرد با كمي قند بعد از غذا ميل شود

عوارض جانبي :

با مصرف اين فرآورده احتمال بروز واكنشهاي آلرژيك وجود دارد .

سنالين  7.5      7.5 SENALIN 

اشكال دارويي :

قرص روكشدار 500 ميلي گرمي

موارد مصرف :

اين دارو براي برطرف ساختن كوتاه مدت يبوست بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

1- عصاره خشك برگ و ميوه سنا       34/2 %               Cassia angustifolina

2-پودر گلبرگ گل سرخ                     15/1%               Rosa damascena

3-اسانس رازيانه                            0/45%               Foeniculum vulgare

مواد موثره :

هيدروكسي آنتراسن گليكوزيد ( سنوزيد A,B) ،روغن هاي فرار نظير لينالول ، آنتول و فنكون

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مطالعات در آزمايشگاه نشان داده است كه سنوزيدهاي A,B توسط باكتريهاي روده بزرگ متابوليز شده ،‌تبديل به مشتقات فعال Rhein-anthrone مي گردند . اين تركيبات موجب تحريك و افزايش حركات پريستالتيك روده و در نتيجه كاهش جذب آب و الكتروليتها شده و همچنين ترشح مايعات در روده بزرگ را از طريق تحريك ترشح فعال كلرايد و مخاط افزايش مي دهند . بر اساس گزارشات موجود، اثرات فوق احتمالا با افزايش بيو سنتز و آزاد سازي پروستا گلاندين ها ايجاد مي شوند . روغنهاي فرار اسانس زيره بعلت داشتن اثرات آنتي اسپاسموديك مانع ايجاد درد و كرامپ ناشي از مصرف سنا مي گردند .

تداخل دارويي

اين دارو به دليل تغيير رنگ و افزايش PH ادرار ممكن است با آزمايشهاي تشخيصي ( مانند تعيين ميزان اوروبيلينوژن ادرار و تعيين ميزان استروژن به روش كوبر ) تداخل نمايد . فرآورده هاي حاوي سنا با داروهاي پايين آورنده پتاسيم خون مانند مدرهاي تيازيدي ، آدرنوكورتيكوستروييدها ،‌ريشه شيرين بيان و گليكوزيدهاي قلبي تداخل اثر داشته و احتمالا ايجاد اختلالات قلبي و عصبي - عضلاني مي نمايد .

مقدارمصرف :

بزرگسالان : 4-1 قرص و كودكان بالاتر از 6 سال ، 2-1 قرص در روز مصرف نمايند

موارد احتياط :

1- دفع كليوي تركيبات آنتراكينوني موجب تغيير رنگ ادرار ( زرد قهوه اي به قرمز ) همراه با افزايش PH مي گردد

2- ملينها در خردسالان تا 6 سال بجز با دستور پزشك نبايد مصرف شود

عوارض جانبي :

1- مصرف سنا ايجاد درد و كرامپ شكمي مي نمايد ولي اين فرآورده بدليل داشتن اسانس زيره احتمالا اين عارضه را ايجاد نمي نمايد .

2- مصرف طولاني مدت و دوزهاي بالاي اين فرآورده موجب از بين رفتن كارايي روده ها ، اسهال و از دست دادن آب و الكتروليتها ( بويژه پتاسيم ) آلبومينوري و هماتوري مي گردد .

3-مقادير زياد سنا ممكن است ايجاد نفريت كند

4-در افرادي كه به مدت طولاني از ملين هاي آنتراكينوني استفاده نموده اند پيگمانتاسيون ملانوتيك مخاط روده ( Melanosis colic) مشاهده شده است . البته 12-4ماه پس از قطع مصرف دارو اين عارضه از بين خواهد رفت

موارد منع مصرف :

1-اين فرآورده مانند ساير ملين ها در بيماران مبتلا به تنگي  و انسداد روده و ايلئوم ، دردهاي شكمي ناشناخته ، خونريزي ركتوم با علت نامشخص ،‌بيماريهاي التهابي روده و آپانديسيت ممنوعيت مصرف دارد

2-استفاده طولاني از ملين هاي آنتراكينوني ايجاد وابستگي مي نمايد لذا مصرف طولاني مدت آنها ممنوع مي باشد .

مصرف در حاملگي وشيردهي

1-مصرف اين فرآورده در دوران بارداري تنها هنگامي توصيه مي گردد كه رژيم غذايي مناسب و ملين هاي فيبري موثرواقع نشده اند .

2-به علت احتمال ترشح مشتقات آنتراكينون در شير مادر مصرف اين فرآورده در دوران شيردهي توصيه
نمي گردد .

نكات قابل توصيه  :

1- با توجه به اينكه اثرات سنا 10-8 ساعت پس از مصرف آن ظاهر مي گردد بهتر است اين فرآورده قبل از خواب مصرف شود

2-مصرف حداقل 8-6 ليوان آّب در روز براي كمك به نرمش دن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است اين امر به علت خروج حجم زيادي از آب يا مدفوع اهميت دارد .

سناگل  SENAGOL 

اشكال دارويي :

شربت 60 ميلي ليتري

موارد مصرف :

اين دارو براي درمان كوتاه مدت يبوست بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

شربت سنا گل حاوي عصاره برگ سنا Cassia obovata ( هر 5 ميلي ليتر معادل 8/8 ميلي گرم سنوزيد A,B ) مي باشد .

مواد موثره :

هيدروكسي آنتراسن گليكوزيد ها ( سنوزيد A,B )

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مطالعات در آزمايشگاه نشان داده است كه سنوزيدهاي A,B توسط باكتريهاي روده بزرگ متابوليز شده ،‌تبديل به مشتقات فعال Rhein-anthrone مي گردند . اين تركيبات موجب تحريك و افزايش حركات پريستالتيك روده و در نتيجه كاهش جذب آب و الكتروليتها شده و همچنين ترشح مايعات در روده بزرگ را از طريق تحريك ترشح فعال كلرايد و مخاط افزايش مي دهند . بر اساس گزارشات موجود، اثرات فوق احتمالا با افزايش بيو سنتز و آزاد سازي پروستا گلاندين ها ايجاد مي شوند .

تداخل دارويي

اين دارو به دليل تغيير رنگ و افزايش PH ادرار ممكن است با آزمايشهاي تشخيصي ( مانند تعيين ميزان اوروبيلينوژن ادرار و تعيين ميزان استروژن به روش كوبر ) تداخل نمايد . فرآورده هاي حاوي سنا با داروهاي پايين آورنده پتاسيم خون مانند مدرهاي تيازيدي ، آدرنوكورتيكوستروييدها ،‌ريشه شيرين بيان و گليكوزيدهاي قلبي تداخل اثر داشته و احتمالا ايجاد اختلالات قلبي و عصبي - عضلاني مي نمايد .

مقدارمصرف :

كودكان 6-2 سال : يك دوم تا سه چهار قاشق مربا خوري يكبار و يا حداكثر دوبار در روز

كودكان 12-6 سال : 1/5 -1 قاشق مرباخوري يكبار و يا حداكثر دوبار در روز .

موارد احتياط :

دفع كليوي تركيبات آنتراكينوني موجب تغيير رنگ ادرار ( زرد قهوه اي به قرمز ) همراه با افزايش PH مي گردد.

عوارض جانبي :

1- مصرف سنا ايجاد درد و كرامپ شكمي مي نمايد

2- مصرف طولاني مدت و دوزهاي بالاي اين فرآورده موجب از بين رفتن كارايي روده ها ، اسهال و از دست دادن آب و الكتروليتها ( بويژه پتاسيم ) آلبومينوري و هماتوري مي گردد .

3-مقادير زياد سنا ممكن است ايجاد نفريت كند

4-در افرادي كه به مدت طولاني از ملين هاي آنتراكينوني استفاده نموده اند پيگمانتاسيون ملانوتيك مخاط روده ( Melanosis colic) مشاهده شده است . البته 12-4ماه پس از قطع مصرف دارو اين عارضه از بين خواهد رفت

موارد منع مصرف :

1-اين فرآورده مانند ساير ملين ها در بيماران مبتلا به تنگي  و انسداد روده و ايلئوم ، دردهاي شكمي ناشناخته ، خونريزي ركتوم با علت نامشخص ،‌بيماريهاي التهابي روده و آپانديسيت ممنوعيت مصرف دارد

2-استفاده طولاني از ملين هاي آنتراكينوني ايجاد وابستگي مي نمايد لذا مصرف طولاني مدت آنها ممنوع مي باشد .

 نكات قابل توصيه  :

1- با توجه به اينكه اثرات سنا 10-8 ساعت پس از مصرف آن ظاهر مي گردد بهتر است اين فرآورده قبل از خواب مصرف شود

2-مصرف حداقل 8-6 ليوان آّب در روز براي كمك به نرمش دن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است اين امر به علت خروج حجم زيادي از آب يا مدفوع اهميت دارد .

سنامد      SENA_MED

اشكال دارويي :

قرص 650 ميلي گرمي

موارد مصرف :

اين دارو براي برطرف ساختن كوتاه مدت يبوست بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قرص سنا مد از عصاره برگ سنا Cassia angustifolis ( معادل 9 ميلي گرم سنوزيد A,B ) تهيه شده است .

مواد موثره :

هيدروكسي آنتراسن گليكوزيد ( سنوزيد A,B)

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مطالعات در آزمايشگاه نشان داده است كه سنوزيدهاي A,B توسط باكتريهاي روده بزرگ متابوليز شده ،‌تبديل به مشتقات فعال Rhein-anthrone مي گردند . اين تركيبات موجب تحريك و افزايش حركات پريستالتيك روده و در نتيجه كاهش جذب آب و الكتروليتها شده و همچنين ترشح مايعات در روده بزرگ را از طريق تحريك ترشح فعال كلرايد و مخاط افزايش مي دهند . بر اساس گزارشات موجود، اثرات فوق احتمالا با افزايش بيو سنتز و آزاد سازي پروستا گلاندين ها ايجاد مي شوند . روغنهاي فرار اسانس زيره بعلت داشتن اثرات آنتي اسپاسموديك مانع ايجاد درد و كرامپ ناشي از مصرف سنا مي گردند .

تداخل دارويي

اين دارو به دليل تغيير رنگ و افزايش PH ادرار ممكن است با آزمايشهاي تشخيصي ( مانند تعيين ميزان اوروبيلينوژن ادرار و تعيين ميزان استروژن به روش كوبر ) تداخل نمايد . فرآورده هاي حاوي سنا با داروهاي پايين آورنده پتاسيم خون مانند مدرهاي تيازيدي ، آدرنوكورتيكوستروييدها ،‌ريشه شيرين بيان و گليكوزيدهاي قلبي تداخل اثر داشته و احتمالا ايجاد اختلالات قلبي و عصبي - عضلاني مي نمايد .

مقدارمصرف :

كودكان 12-6 سال 1 قرص و بزرگسالان 2-1 قرص هنگام خواب مصرف نمايند .

موارد احتياط :

1- دفع كليوي تركيبات آنتراكينوني موجب تغيير رنگ ادرار ( زرد قهوه اي به قرمز ) همراه با افزايش PH مي گردد

2- ملينها در خردسالان تا 6 سال بجز با دستور پزشك نبايد مصرف شود

عوارض جانبي :

1- مصرف سنا ايجاد درد و كرامپ شكمي مي نمايد ولي اين فرآورده بدليل داشتن اسانس زيره احتمالا اين عارضه را ايجاد نمي نمايد .

2- مصرف طولاني مدت و دوزهاي بالاي اين فرآورده موجب از بين رفتن كارايي روده ها ، اسهال و از دست دادن آب و الكتروليتها ( بويژه پتاسيم ) آلبومينوري و هماتوري مي گردد .

3-مقادير زياد سنا ممكن است ايجاد نفريت كند

4-در افرادي كه به مدت طولاني از ملين هاي آنتراكينوني استفاده نموده اند پيگمانتاسيون ملانوتيك مخاط روده ( Melanosis colic) مشاهده شده است . البته 12-4ماه پس از قطع مصرف دارو اين عارضه از بين خواهد رفت

موارد منع مصرف :

1-اين فرآورده مانند ساير ملين ها در بيماران مبتلا به تنگي  و انسداد روده و ايلئوم ، دردهاي شكمي ناشناخته ، خونريزي ركتوم با علت نامشخص ،‌بيماريهاي التهابي روده و آپانديسيت ممنوعيت مصرف دارد

2-استفاده طولاني از ملين هاي آنتراكينوني ايجاد وابستگي مي نمايد لذا مصرف طولاني مدت آنها ممنوع مي باشد .

 مصرف در حاملگي وشيردهي

1-مصرف اين فرآورده در دوران بارداري تنها هنگامي توصيه مي گردد كه رژيم غذايي مناسب و ملين هاي فيبري موثرواقع نشده اند .

2-به علت احتمال ترشح مشتقات آنتراكينون در شير مادر مصرف اين فرآورده در دوران شيردهي توصيه
نمي گردد .

نكات قابل توصيه  :

1- با توجه به اينكه اثرات سنا 10-8 ساعت پس از مصرف آن ظاهر مي گردد بهتر است اين فرآورده قبل از خواب مصرف شود

2-مصرف حداقل 8-6 ليوان آّب در روز براي كمك به نرمش دن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است اين امر به علت خروج حجم زيادي از آب يا مدفوع اهميت دارد .

سدامين   SEDAMIN 

اشكال دارويي :

كپسول 530 ميلي گرمي

موارد مصرف :

سدامين در تنش هاي عصبي ،‌اضطراب و بي خوابي بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

كپسول سدامين از پودر يرشه سنبل الطيب Valeriana officinalis ( حاوي حداقل 0/5% روغنهاي فرار ) تهيه شده است .

مواد موثره :

والرينيك اسيد ،‌والپوترياتها

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

سدامين به عنوان داروي مضعف سيستم اعصاب مركزي CNS عمل مي كند ولي جايگاه و مكانيسم دقيق اثر آن به طور كامل شناخته شنده است .

مطالعات بيوشيمايي نشان داده است كه والرينيك اسيد احتمالا باعث وقفه در سيستم آنزيمي مسئول كاتابوليسم GABA  مي شود . افزايش غلظت گابا موجب كاهش فعاليت سيستم اعصاب مركزي CNS و بروز اثرات آرامبخشي والرينيك اسيد مي گردد.

تداخل دارويي

مصرف سدامين موجب تشديد اثر ساير داروهاي آرامبخش مي گردد .

مقدارمصرف :

2-1 كپسول يك ساعتق بل از خواب همراه با غذا ميل شود

موارد احتياط :

مصرف مقادي زياداين فرآورده ممكن است ايجاد خواب آلودگي نمايد بنابراين هنگام رانندگي يا كار با ابزاري كه به هشوياري كامل نياز دارند احتياط شود

مصرف در حاملگي وشيردهي

ايمني مصرف اين فرآورده در دوران بارداري و شيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود .

سنكل       SANKOL

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

موارد مصرف :

قطره سنكل جهت دفع سنگهاي تا قطر 7 ميلي متر مجاري ادرار ، تسكين دردهاي كلوي و عفونتهاي مجاري ادرار بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

قطره سنكل از عصاره گياهان دارويي زير تهيه شده است :

1- دانه رازيانه               25%                Foeniculum vulgare

2-دانه زيره سبز            12/5%             Cuminum cyminum

3برگ بو                     12/5%              Laurus nobilis

4-دم گيلاس               12/5%             Cerasus avium

5-كاكل ذرت               12/5%              Zea mays

6-ميوه خارخاسك       12/5%              Tribulus terrestris

7-تخم خربزه            12/5%               Cucumis  melo

مواد موثره :

املاح پتاسيم ، اسيدهاي چرب ، فلانوييدها ، روغن هاي فرار نظير آنتول ،‌فنكون ، سينئول و كاروون.

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

موادموثره موجود در اين فرآورده به علت داتشن اثرات مدر و ضد اسپاسم باعث شل شدن عضلات صاف مجاري ادرار و تسهيل خروج سنگ مي گردد .

مقدارمصرف :

بزرگسالان روزي 3 بار ،‌هر بار 60-50 قطره در يك فنجان آب سرد بعد از غذا ميل شود . در موارد حاد ، درمان با سنكل مي تواند تا مدت يك ماه ادامه يابد . در درمان حالت مزمن بيماري و به منظور پيشگيري از تشكيل مجدد سنگ مقدار مصرف 30 قطره 3-2 بار در روز براي مدت يك هفته توصيه مي گردد كه اين رژيم درماني بايد هر ماه تكرار شود .

موارد احتياط :

مصرف مقادير زياد اين فرآورده ممكن است منجر به اختلال آب و الكتروليتها گردد .

عوارض جانبي :

در افراد حساس به كاكل ذرت احتمال بروز واكنشهاي آلرژيك مانند درماتيت تماسي و كهير وجود دارد .

مصرف در حاملگي وشيردهي

مطالعات نشان داده است كه كاكل ذرت باعث تحريك و انقباض رحم خرگوش مي گردد ايمني مصرف اين فرآورده دردوران بارداري و شيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن بايد سنجيده شود.

نكات قابل توصيه  :

نوشيدن مقادير زياد آب و مايعات همزمان با مصرف اين دارو توصيه مي شود

در صورت بروز اختلالات گوارشي بايد بعد از غذا ميل شود

سامي لاكس  SAMILAX 

اشكال دارويي :

قرص 750 ميلي گرمي

موارد مصرف :

اين دارو براي درمان كوتاه مدت يبوست بكار مي رود

اجزاء فرآورده :

قرص سامي لاكس حاوي 45/5% پودر برگ سنا ( معادل 7/5 ميلي گرم سنوزيد B ) و 1/8 % اسانس زيره مي باشد.

مواد موثره :

هيدروكسي آنتراسن گليكوزيد ها ( سنوزيد A,B ) و روغن فرار نظير كومينالدييد

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مطالعات در آزمايشگاه نشان داده است كه سنوزيدهاي A,B توسط باكتريهاي روده بزرگ متابوليز شده ،‌تبديل به مشتقات فعال Rhein-anthrone مي گردند . اين تركيبات موجب تحريك و افزايش حركات پريستالتيك روده و در نتيجه كاهش جذب آب و الكتروليتها شده و همچنين ترشح مايعات در روده بزرگ را از طريق تحريك ترشح فعال كلرايد و مخاط افزايش مي دهند . بر اساس گزارشات موجود، اثرات فوق احتمالا با افزايش بيو سنتز و آزاد سازي پروستا گلاندين ها ايجاد مي شوند . روغنهاي فرار اسانس زيره بعلت داشتن اثرات آنتي اسپاسموديك مانع ايجاد درد و كرامپ ناشي از مصرف سنا مي گردند .

تداخل دارويي

اين دارو به دليل تغيير رنگ و افزايش PH ادرار ممكن است با آزمايشهاي تشخيصي ( مانند تعيين ميزان اوروبيلينوژن ادرار و تعيين ميزان استروژن به روش كوبر ) تداخل نمايد . فرآورده هاي حاوي سنا با داروهاي پايين آورنده پتاسيم خون مانند مدرهاي تيازيدي ، آدرنوكورتيكوستروييدها ،‌ريشه شيرين بيان و گليكوزيدهاي قلبي تداخل اثر داشته و احتمالا ايجاد اختلالات قلبي و عصبي - عضلاني مي نمايد .

مقدارمصرف :

ملين : بزرگسالان 2-1 قرص در روز

مسهل : 2 تا 3 قرص بطور همزمان قبل از خواب مصرف شود

كودكان بالاتر از 6 سال : نصف دوز بزرگسالان طبق دستور پزشك مصرف شود

موارد احتياط :

1- دفع كليوي تركيبات آنتراكينوني موجب تغيير رنگ ادرار ( زرد قهوه اي به قرمز ) همراه با افزايش PH مي گردد

2- ملينها در خردسالان تا 6 سال بجز با دستور پزشك نبايد مصرف شود

عوارض جانبي :

1- مصرف سنا ايجاد درد و كرامپ شكمي مي نمايد ولي اين فرآورده بدليل داشتن اسانس زيره احتمالا اين عارضه را ايجاد نمي نمايد .

2- مصرف طولاني مدت و دوزهاي بالاي اين فرآورده موجب از بين رفتن كارايي روده ها ، اسهال و از دست دادن آب و الكتروليتها ( بويژه پتاسيم ) آلبومينوري و هماتوري مي گردد .

3-مقادير زياد سنا ممكن است ايجاد نفريت كند

4-در افرادي كه به مدت طولاني از ملين هاي آنتراكينوني استفاده نموده اند پيگمانتاسيون ملانوتيك مخاط روده ( Melanosis colic) مشاهده شده است . البته 12-4ماه پس از قطع مصرف دارو اين عارضه از بين خواهد رفت

موارد منع مصرف :

1-اين فرآورده مانند ساير ملين ها در بيماران مبتلا به تنگي  و انسداد روده و ايلئوم ، دردهاي شكمي ناشناخته ، خونريزي ركتوم با علت نامشخص ،‌بيماريهاي التهابي روده و آپانديسيت ممنوعيت مصرف دارد

2-استفاده طولاني از ملين هاي آنتراكينوني ايجاد وابستگي مي نمايد لذا مصرف طولاني مدت آنها ممنوع مي باشد .

 مصرف در حاملگي وشيردهي

1-مصرف اين فرآورده در دوران بارداري تنها هنگامي توصيه مي گردد كه رژيم غذايي مناسب و ملين هاي فيبري موثرواقع نشده اند .

2-به علت احتمال ترشح مشتقات آنتراكينون در شير مادر مصرف اين فرآورده در دوران شيردهي توصيه
نمي گردد .

نكات قابل توصيه  :

1- با توجه به اينكه اثرات سنا 10-8 ساعت پس از مصرف آن ظاهر مي گردد بهتر است اين فرآورده قبل از خواب مصرف شود

2-مصرف حداقل 8-6 ليوان آّب در روز براي كمك به نرمش دن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است اين امر به علت خروج حجم زيادي از آب يا مدفوع اهميت دارد .

رگليسيدين    REGLISIDIN 

اشكال دارويي :

قرص 600 ميلي گرمي

 موارد مصرف :

رگليسيدين در نفخ معده و اثني عشر ،‌گاستريت و گاسترالژي بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

هر قرص رگليسيدين حاوي 400 ميلي گرم عصاره شيرين بيان Glycyrrhiza glbara ( كه مقدار گليسيريزين آن تا حد كمتر از 3% كاهش داده شده است ) 50 ميلي گرم عصاره گل هميشه بهار (Calendula officinalis ) و 50 ميلي گرم عصاره ريشه ختمي Althaea officinalis مي باشد .

مواد موثره :

فلانوييد گليكوزيدهايي نظير ليكوئي رتين ،‌ايزوليكوئي رتين و رامنو ليكوئي رتين و مشتقات كومارين ( هرنيارين ) فلانوييد ، فيتوستول و مسويلاژ

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثرات درمان كننده زخم معده و اثني عشر اين فرآورده مربوط به تركيبات فلانوييدي گياه شيرين بيان مي باشد كه احتمالا با تاثير بر موكوس معده سد موكوسي را نسبت به تاثير اسيد معده تقويت مي نمايد به نظر مي رسد اين اثر مشابه كربنوكسولون بوده و با تداخل در سنتز پروستانوييد معده موجب افزايش توليد موكوس و جريان خون مخاطي مي گردد .

كالاندولا ختمي با داشتن موسيلاژ ، فلانوييد و ساير مواد موثره داراي اثرات نرم كننده ف كاهش دهنده تحريكات ، ضد التهاب خفيف و التيام بخش مي باشند .

تداخل دارويي

مصرف همزمان فرآورده هاي حايو شيرين بيان با كورتيكو ستروييدها و داروهاي هورموني ( با اثرات استروژني و آنتي استروژني ) بايد با احتياط صورت گيرد .

مقدارمصرف :

با رعايت رژيم غذايي 1 تا 2 قرص 3 بار در روز قبل از غذا مصرف شود

موارد احتياط :

عصاره تام شيرين بيان به علت داشتن اثرات شبه ميزالو كورتيكوييدي سبب احتباس برگشت پذير آب و سديم شده ، دفع پتاسيم را افزايش مي دهد . عصاره د - گليسيريزينه شيرين بيان معمولا اين اثرات را نداشته ولي توصيه مي گردد اين دارو در افرادي كه مشكلات قلبي - عروقي و يا فشار خون بالا دارند با احتياط مصرف شود .مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين دارو در دوران بارداري و شيردهي به اثبات نرسيده است عصاره تام شيرين بيان داريا اثرات استروژنيك و استروييدي بوده و باعث افزايش فشار خون در زمان بارداري و تحريك فعاليت رحم در حيوانات آ‍زمايشگاهي مي گردد اين عارضه براي فرآروده هاي د - گليسيريزينه شده كمتر مشاهده خواهد شد ولي مصرف اين داروها در دوران حاملگي بايد مورد توجه قرار گيرد .

رگليس معطر   REGLIS MOATTAR 

اشكال دارويي :

پودر در بسته هاي 70 گرمي

 موارد مصرف :

رگليس معطر در نفخ معده و اثني عشر ،‌گاستريت و گاسترالژي بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

1- عصاره خشك شيرين بيان                    83/3%               Glycyrrhiza glabra

2-پودر ريشه شيرين بيان                        15/2%                Glycyrrhiza glabra

3-زيره سبز                                          0/34%                cuminum cyminum

4-رازيانه                                             0/69%                 Foeniculum vulgare

5-گل ختمي                                      0/34%                 Althaea  officinalis

مواد موثره :

گليسيريزين و گليسيريتينيك اسيد ، فلانوييد گليكوزيدهايي نظير ليكوئي رتين ، ايزوليكوئي رتين و رامنوليكوئي رتين و مشتقات كومارين (هرنيارين ) و روغن هاي فرار ( آنتول ، كومينيك آلدئيد )

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مكانيسم اثر ضد تورمي گليسيريتينيك اسيد با وجود شباهت ساختماني آن به هيدروكورتيزون مورد ترديد مي باشد . مطالعات انجام شده نشان داده است كه گليسيريزين و گليسيريتينيك اسيد تمايلي نسبت به اتصال با رسپتورهاي گلوكو كورتيكوييدي و ميزالو كورتيكوييدي را دارند و احتمالا با تاثير بر اين سرپتورها ، روي فعاليت استروييدهاي آندوژن تاثير مي گذارند .

همچنين اين تركيبات با وقفه عمل آنزيم 11-Beta Hydroxy steroid  در كبد و كليه از تبديل كورتيزول به كورتيزون غير فعال جلوگيري مي كنند . تحقيقات اخير نشان داده است كه تركيبات موجود در عصاره شيرين بيان موجب وقفه فعاليت ليپو اكسپژناز و كاهش فعاليت اسيد آراشيدونيك مي گردد .

تركيبات فلاونوييدي گياه شيرين بيان احتمالا با تاثير بر موكوس معده سد موكوسي را نسبت به تاثير اسيد معده تقويت مي نمايد به نظر مي رسد اين اثر مشابه كربنوكسولون بوده و با تداخل در سنتز پروستانوييد معده موجب افزايش توليد موكوس و جريان خون مخاطي مي گردد .

بعلاوه روغن هاي فرار و تركيبات موجود دراين فرآورده نيز با داشتن اثرات آنتي اسپاسموديك بر روي عضلات صاف موجب كاهش انقباضات روده و تسهيل خروج گازها از معده مي شود .

مصرف همزمان فرآورده هاي حايو شيرين بيان با كورتيكو ستروييدها و داروهاي هورموني ( با اثرات استروژني و آنتي استروژني ) بايد با احتياط صورت گيرد .

مقدارمصرف :

روزي 3 با قبل زا غذا هربار يك قاشق چايخوري از فرآروده را در يك فنجان آب جوش ريخته و پس از سرد شدن ميل شود .

موارد احتياط :

اين فر آورده در بيماران كليوي بايد با احتياط مصرف شود .

عوارض جانبي :

مصرف طولاني مدت اين فرآورده ممكن است سبب بروز اثرات شبه ميزالوكورتيكوييدي (احتباس آب و سديم افزايش دفع پتاسيم ) گردد .

مصرف در حاملگي وشيردهي :

ايمني مصرف اين دارو در دوران بارداري و شيردهي به اثبات نرسيده است با اين وجود منافع آن در برابر مضار آن سنجيده مي شود .

رازين    RASIN  

اشكال دارويي :

قرص جويدني - مكيدني 500 ميلي گرم

 موارد مصرف :

اجزاء فرآورده :

قرص رازين حاوي 0/5% اسانس رازيانه ( Foenciculum vulgare )و 5% عصاره ريشه شيرين( Glycyrrhiza glabra )بيان مي باشد .

مواد موثره :

روغن هاي فرار نظير آنتول و فنكون ، گليسيريزن ،‌فلانوييد گليكوزيد هاي ليكوئي رتين و ايزوليكوئي رتين .

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

روغن هاي فرار موجود در قرص رازين با داشتن اثرات آنتي اسپاسموديك بر روي عضلات صاف موجب تسهيل خروج گازها از معده مي شود .همچنين تركيبات موجود در شيرين بيان ، داراي اثرات نرم كننده و خلط آور مي باشند .

مقدارمصرف :

هر 2 تا 3 ساعت يك يا دو قرص مكيده و يا جويده شود

موارد احتياط :

مصرف مقادير زياد اين فرآورده در بيمران قلبي - عروقي ( بدليل اثرات ميرالوكورتيكوييدي ) توصيه نمي گردد .

عوارض جانبي :

مصرف طولاني مدت اين فرآورده ممكن است سبب بروز اثرات شبه ميزالو كورتيكوييدي ( احتباس آّب و سديم ،‌افزايش دفع پتاسيم ) گردد .

موارد منع مصرف :

 مصرف در حاملگي وشيردهي :

پسيليوم   PSYLLIUM 

اشكال دارويي :

پودر در بسته هاي 70 گرمي و ساشه 7 گرمي

 موارد مصرف :

پسليوم در درمان يبوستهاي مزمن ، براي پيشگيري از يبوست در بيماراني كه در حين اجابت مزاج نبايد تحت فشار باشند مانند بيماران با زخم برش فرج  فهموروئيد ترومبوزه دردناك ،‌شقاق با آبسه پرينه اي ،‌فتق ديافراگم ، تنگي آنوركتال و دررفع يبوست ناشي از كولون تحريك پذير مصرف مي شود .

اجزاء فرآورده :

پسليوم از دانه گياه اسفرزه Plantago psyllium تهيه شده است .

مواد موثره :

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثر درماني پسيليوم بواسطه تورم موسيلاژ موجود در پوسته دانه آن ظاهر مي گردد موسيلاژ احتمالا از طريق جذب آب باعث حجم و رطوبت مدفوع شده و اين افزايش حجم موجب تحريك روده بزرگ و افزايش حركات دودي و كوتاه شدن زمان عبور مواد از روده و افزايش دفعات دفع مي گردد .

تداخل دارويي :

پسيليوم باعث كاهش جذب برخي از مواد معدني ( نظير كلسيم ، منيزيم ، مس وروي ) ويتامين B12  ، گليكوزيدهاي قلبي و مشتقات كوماريني مي گردد .

مصرف همزمان پسيليوم با نمكهاي ليتيم موجب كاهش غلظت پلاسمايي ليتيم و وقفه جذب آنها از مجراي گوارشي مي شود.

پسيليوم ممكن است موجب كاهش سرعت و ميزان جذب كاربامازپين شود.

مقدارمصرف :

يك قاشق سوپخوري حدود 10 گرم با يك ساشه از پسيليوم را در يك ليوان آب ريخته و پس از چند ساعت ميل نمايئد.

موارد احتياط :

ملين ها در خردسالان ( تا سن 6 سال ) به جز با دستور پزشك نبايد مصرف شوند از آنجا كه اين كودكان قادر به توضيح علائم بيماري خود نيستند تشخيص دقيق بيماري بر مصرف اين داروها ارجحيت دارد به اين طريق مي توان از عواقب بيماري مانند آپانديسيت يا بروز عوارض جانبي شديد تر جلوگيري كرد .

عوارض جانبي :

مصرف مقادير زياد پسيليوم باعث انسداد روده و مري ( معمولا بدليل مصرف كم مايعات ) مي گردد . همچنين واكنشهاي آلرژيك با مصرف دارو گزارش شده است . در شروع درمان ممكن است موقتا سنگيني و نفخ در بيماران ايجاد گردد كه با ادامه درمان برطرف مي شود .

موارد منع مصرف :

نكات قابل توصيه  :

1- مصرف حداقل 8-6 ليوان آب در روز براي كمك به نرم شدن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است . اين امر به دليل خروج حجم زيادي از آب با مدفوع اهميت دارد .

2-مصرف طولاني مدت اين داروها كه به صورت عادت در آمده باشد ممكن است باعث وابسته شدن كار روده ها به اين داروها شود .

3-داروهاي ملين را نبايد بيشتر از يك هفته ( مگر با دستور پزشك ) يا در موارد غير ضروري ( مانند عدم اجابت مزاج طي يك يا دو روز ) مصرف نمود .

4-از مصرف داروهاي ملين تا دو ساعت بعد از مصرف ساير داروها خودداري شود

5-داروهاي حجيم كننده مدفوع حاوي مقادير قابل توجهي قند و يا سديم هستند اين موضوع دربيماران مبتلا به ديابت و افرادي كه محدوديت مصرف سديم دارند اهميت دارد .

پسيليوم موسيلوئيد -   PSYLLIUM  MUCSILOID 

اشكال دارويي :

پودر در بسته هاي 70 گرمي و ساشه 7 گرمي

 موارد مصرف :

پوسته پسليوم در درمان يبوستهاي مزمن ، براي پيشگيري از يبوست در بيماراني كه در حين اجابت مزاج نبايد تحت فشار باشند مانند بيماران با زخم برش فرج  فهموروئيد ترومبوزه دردناك ،‌شقاق با آبسه پرينه اي ،‌فتق ديافراگم ، تنگي آنوركتال و دررفع يبوست ناشي از كولون تحريك پذير مصرف مي شود .

اجزاء فرآورده :

پسليوم از دانه گياه اسفرزه Plantago psyllium تهيه شده است .

مواد موثره :

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

اثر درماني پسيليوم بواسطه تورم موسيلاژ موجود در پوسته دانه آن ظاهر مي گردد موسيلاژ احتمالا از طريق جذب آب باعث حجم و رطوبت مدفوع شده و اين افزايش حجم موجب تحريك روده بزرگ و افزايش حركات دودي و كوتاه شدن زمان عبور مواد از روده و افزايش دفعات دفع مي گردد .

تداخل دارويي :

پوسته پسيليوم باعث كاهش جذب برخي از مواد معدني ( نظير كلسيم ، منيزيم ، مس وروي ) ويتامين B12  ، گليكوزيدهاي قلبي و مشتقات كوماريني مي گردد .

مصرف همزمان پسيليوم با نمكهاي ليتيم موجب كاهش غلظت پلاسمايي ليتيم و وقفه جذب آنها از مجراي گوارشي مي شود.

پوسته پسيليوم ممكن است موجب كاهش سرعت و ميزان جذب كاربامازپين شود.

مقدارمصرف :

3-1 بار در هر بار در يك تا دو ساشه را در يك ليوان آب ريخته مصرف نمائيد .

موارد احتياط :

ملين ها در خردسالان ( تا سن 6 سال ) به جز با دستور پزشك نبايد مصرف شوند از آنجا كه اين كودكان قادر به توضيح علائم بيماري خود نيستند تشخيص دقيق بيماري بر مصرف اين داروها ارجحيت دارد به اين طريق مي توان از عواقب بيماري مانند آپانديسيت يا بروز عوارض جانبي شديد تر جلوگيري كرد .

عوارض جانبي :

مصرف مقادير زياد پوسته پسيليوم باعث انسداد روده و مري ( معمولا بدليل مصرف كم مايعات ) مي گردد . همچنين واكنشهاي آلرژيك با مصرف دارو گزارش شده است . در شروع درمان ممكن است موقتا سنگيني و نفخ در بيماران ايجاد گردد كه با ادامه درمان برطرف مي شود .

نكات قابل توصيه  :

1- مصرف حداقل 8-6 ليوان آب در روز براي كمك به نرم شدن مدفوع و جلوگيري از كاهش آب بدن بيمار ضروري است . اين امر به دليل خروج حجم زيادي از آب با مدفوع اهميت دارد .

2-مصرف طولاني مدت اين داروها كه به صورت عادت در آمده باشد ممكن است باعث وابسته شدن كار روده ها به اين داروها شود .

3-داروهاي ملين را نبايد بيشتر از يك هفته ( مگر با دستور پزشك ) يا در موارد غير ضروري ( مانند عدم اجابت مزاج طي يك يا دو روز ) مصرف نمود .

4-از مصرف داروهاي ملين تا دو ساعت بعد از مصرف ساير داروها خودداري شود

5-داروهاي حجيم كننده مدفوع حاوي مقادير قابل توجهي قند و يا سديم هستند اين موضوع دربيماران مبتلا به ديابت و افرادي كه محدوديت مصرف سديم دارند اهميت دارد .

پروستاتان    PROSTATAN 

اشكال دارويي :

قطره 30 ميلي ليتري

 موارد مصرف :

قطره پروستاتان در موارد التهاب حاد و مزمن پروستات ، سوزش و تكرار ادرار بكار مي رود .

اجزاء فرآورده :

قطره پروستاتان از عصاره هيدروالكلي گياهان زير تشكيل شده است :

ريشه گزنه                     20%                 Urtica dioica

اندام هوايي گزنه             10%                Urtica dioica

تخم كدوي بدون پوست     20%                Cucurbita pepo

گل بابونه                       20%                Matricaria chamomilla

ميوه خارخاسك               20%               Tribulus terrestris

ميوه انيسون                 10%                Pimpinella anisum

مواد موثره :

استروئيها ( سيوسترول ) ، اسكوپولتين ، فنيل پروپان ، ايزولكتين ، پلي ساكاريدها و فلانوييدها ، روغن هاي فرار و اسيدهاي چرب ( اسيد لينوليئك)

آثار فارماكولوژيك و مكانيسم اثر :

مطالعات انجام شده نشان داده است كه سيتوسترول موجود در اين فرآورده با مهار آنزيم 5-آلفا-ردوكتاز ( عامل اصلي تبديل تستوسترون به 5-آلفا-دي هيدروتستوسترون DHT ) باعث كاهش غلظت دي هيدرو تستوسترون در سرم مي گردد و در نتيجه رشد غده پروستات را متوقف مي نمايد .

ايزو لكتين موجود در گزنه با رقابت در اتصال به گيرنده هاي تستوسترون در بافت پروستات موحب وقفه هايپرلايز پروستات مي گردد .

همچنين تركيبات موجود در اين فرآورده داراي اثرات ضد التهاب ف محرك سيستم ايمني و كاهش دهنده تونوس عضلات صاف پروستات مي باشد و موجب تسهيل جريان ادرار و بهبود حال بيمار مي گردد .

مقدارمصرف :

روزي 3 بار هر بار 30 تا 40 قطره در يك فنجان آب سرد ريخته و بعد از غذا ميل شود . قطره پروستاتان را مي توان براي مدت 6 تا 12 ماه مصرف نمود .

موارد احتياط :

عوارض جانبي :

با مصرف اين فرآورده احتمال بروز اختلالات گوارشي (تحريك معده ) و واكنشهاي آلرژيك وجود دارد .

موارد منع مصرف :